Lisansüstü Eğitim Enstitüsü

Türk Dili ve Edebiyatı

Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Tezli Yüksek Lisans Programı; köklü bir geçmişe sahip olan Türk dili ve edebiyatının zengin ilim, sanat ve kültür birikimini bilimsel yöntemlerle araştırma, yorumlama mukayese etme ve değerlendirmeye yönelik bir öğretimle sahasında uzman bireyler yetiştirme ideali doğrultusunda faaliyet göstermektedir.

Bu bağlamda amaçlarımız:

Türk dili ve edebiyatının dünya dil ve edebiyatları içindeki yeri, gelişimi ve eserlerinin değerlendirilmesi konularında, sahalarında uzman bilim adamları yetiştirmek; dil ve edebiyat değerlerimizin nesilden nesle aktarılması doğrultusunda geleceğin akademisyenlerine en güzel donanımı sağlamak;

Türk dil ve edebiyatının evrensel bilim, kültür ve sanata katkılarını araştırmak;

Türk dili ve edebiyatının Türk tarihi, kültürü ile ilişkisini ortaya koyan çalışmalar yapmak;

Türk edebiyatının estetiği üzerine çalışmalar yapmak; bilim dili olarak Türkçenin imkânlarını araştırmak;

Eski Türk Dili, Yeni Türk Dili, Eski Türk Edebiyatı ve Yeni Türk Edebiyatı alanları asıl olmak üzere; karşılaştırmalı dil ve edebiyat, halk bilimi, çağdaş Türk lehçeleri, tarih, felsefe, sosyoloji gibi sosyal bilimlerin diğer sahalarında doktora düzeyinde çalışmalara devam edecek edebiyatçı veya dil bilimci akademisyen ve araştırmacılar yetiştirmektir.

Program Yeterlilikleri:
Programdan mezun olan öğrencinin sahip olduğu yetkinlikler:

  1. Türkçeyi yazılı ve sözlü olarak akademik düzeyde doğru ve etkin kullanma.
  2. Türk dili ve edebiyatına ait bilimsel kuram ve kavramları farklı bir araştırma alanında uygulama.
  3. Türk dili ve edebiyatı alanlarında bilimsel araştırma, tahlil ve değerlendirme yapabilme.
  4. Çalıştığı alanda Türk dili ve edebiyatı metinlerini akademik düzeyde yorumlama, mukayese etme ve değerlendirme.
  5. Türk dili ve edebiyatı alanında bilimsel bir araştırmada bireysel olarak sorumluluk alma, bağımsız çalışma yapma.
  6. Türk dil ve edebiyatına dair bir konuyu bütün yönleriyle ele alma.
  7. Türk dilinin farklı alfabelerle yazılmış metinlerini okuma, anlama, çevriyazıya aktarma, yorumlama ve değerlendirme.
  8. Türk dünyasıyla iletişim kurma, çağdaş Türk lehçelerine dair bilimsel araştırma yapma.
  9. Türk dili ve edebiyatının değerlerini ortaya çıkarma, hayat ve toplumla ilişkisine dair proje ve etkinlikler düzenleme.
  10. Türk dili ve edebiyatı alanında gerekli bilişim ve iletişim teknolojilerini kullanma.
  11. Çalıştığı alanın bilimsel kaynaklarını bilme, değerlendirme ve kullanma.
  12. Türk dili ve edebiyatı ile diğer sosyal bilimler arasında ilişki kurma.

Ders Planı


PROGRAM TÜRÜ: TEZLİ YÜKSEK LİSANS
Dersin Kodu
Dersin Adı Zorunlu/Seçmeli
T+U Kredisi AKTS
1.Yarıyıl
TDE 501 Osmanlı Türkçesi Mensur Metin İncelemeleri S 3+0 3 6
TDE 503 Orhon Türkçesi S 3+0 3 6
TDE 505 Eski Uygurca S 3+0 3 6
TDE 507 Mukayeseli Dil Dersleri I S 3+0 3 6
TDE 509 Klasik Türk Edebiyatının Fikrî Kaynakları S 3+0 3 6
TDE 511 Klasik Türk Edebiyatında Gazel S 3+0 3 6
TDE 513 Klasik Türk Edebiyatında Türler S 3+0 3 6
TDE 515 Klasik Türk Edebiyatında Tercüme S 3+0 3 6
TDE 517 Bilimsel Araştırma ve Yazma Yöntemleri Z 3+0 3 6
TDE 519 Klasik Farsça I S 3+0 3 6
TDE 521 Yeni Türk Edebiyatında Poetika S 3+0 3 6
TDE 523 Modern Türk Şiirine Teorik Yaklaşımlar S 3+0 3 6
TDE 525 Edebiyat Sosyolojisi S 3+0 3 6
TDE 527 Metinlerle Yeni Türk Edebiyatı S 3+0 3 6
TDE 529 Edebiyat ve Toplumsal Değişme S 3+0 3 6
TDE 531 Kelime Grupları S 3+0 3 6
TDE 533 Art Zamanlı Osmanlı Türkçesi (13-15. yy.) S 3+0 3 6
TDE 535 Türkçenin Sözlükleri S 3+0 3 6



PROGRAM TÜRÜ: TEZLİ YÜKSEK LİSANS
DersinKodu
Dersin Adı Zorunlu/Seçmeli
T+U Kredisi AKTS
2.Yarıyıl
TDE 502 Osmanlı Türkçesi Manzum Metin İncelemeleri S 3+0 3 6
TDE 504 Karahanlı Türkçesi S 3+0 3 6
TDE 506 Yeni Türk Dili Sahasının Kaynakları ve Çalışma Metotları S 3+0 3 6
TDE 508 Mukayeseli Dil Dersleri II S 3+0 3 6
TDE 510 Klasik Türk Edebiyatında Kaside S 3+0 3 6
TDE 512 Klasik Türk Şiirinde Üslup S 3+0 3 6
TDE 514 Klasik Türk Edebiyatında Biyografik Kaynaklar S 3+0 3 6
TDE 516 Klasikten Moderne Geçiş Sürecinde Divan Şiiri S 3+0 3 6
TDE 518 Klasik Farsça II S 3+0 3 6
TDE 520 Yeni Türk Edebiyatı Metin Çözümlemeleri S 3+0 3 6
TDE 522 Edebî Tenkit- Yöntem ve Uygulamalar S 3+0 3 6
TDE 524 Yeni Türk Edebiyatında Postmodern Eğilimler S 3+0 3 6
TDE 526 Edebiyat ve Mekân S 3+0 3 6
TDE 528 Yeni Türk Edebiyatında Nesir S 3+0 3 6
TDE 560 Seminer Z 0+2 0 4
TDE 530 Metin Dilbilimi: Yöntem ve Metin İncelemeleri S 3+0 3 6


PROGRAM TÜRÜ: TEZLİ YÜKSEK LİSANS BİLİMSEL HAZIRLIK
Dersin Kodu Dersin Adı Zorunlu/Seçmeli
T+U Kredisi AKTS
1.Yarıyıl
TDE 803 Osmanlı Türkçesi I Z 3+0 3 6
TDE 809 Yeni Türk Edebiyatına Giriş S 3+0 3 6
TDE 801 Türkiye Türkçesi Grameri I S 3+0 3 6
TDE 805 Türk Dili Tarihi I S 3+0 3 6
TDE 807 Klasik Türk Edebiyatına Giriş I S 3+0 3 6



PROGRAM TÜRÜ: TEZLİ YÜKSEK LİSANS BİLİMSEL HAZIRLIK
Dersin Kodu Dersin Adı Zorunlu/Seçmeli
T+U Kredisi AKTS
2.Yarıyıl
TDE 804 Osmanlı Türkçesi II Z 3+0 3 6
TDE 802 Türkiye Türkçesi Grameri II S 3+0 3 6
TDE 810 Metin Çözümleme Yöntemleri S 3+0 3 6
TDE 806 Türk Dili Tarihi II S 3+0 3 6
TDE 808 Klasik Türk Edebiyatına Giriş II S 3+0 3 6

TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

Açılacak Dersler ve Görevlendirilen Öğretim Üyeleri Tablosu

DERSİN KODU

DERSİN ADI

KREDİ

AKTS KREDİ

ZOR. /

SEÇ.

DERSİ VERECEK

ÖĞRETİM ÜYESİ

TDE 560

Seminer

0

7

Z

Prof. Dr. Muharrem DAYANÇ

TDE 532

Tarihî Türk Lehçelerinin Karşılaştırmalı Ses Bilgisi

3

7

S

Dr. Öğr. Üyesi Betül ÖZBAY

TDE 534

Runik Harfli Uygur Metinleri

3

7

S

Dr. Öğr. Üyesi Hakan AYDEMİR

TDE 506

Yeni Türk Dili Sahasının Kaynakları ve Çalışma Metotları

3

7

S

Dr. Öğr. Üyesi Abidin KARASU

TDE 508

Mukayeseli Sentaks Çalışmaları

3

7

S

Doç. Dr. Ahmet Şefik ŞENLİK

TDE 530

Metin Dilbilimi: Yöntem ve Metin İncelemeleri

3

7

S

Dr. Öğr. Üyesi Şermin KALAFAT

Klasik Türk Edebiyatında Mazmunlar ve Mefhumlar

3

7

S

Dr. Öğr. Üyesi Esma ŞAHİN

Klasik Türk Edebiyatında Türler

3

7

S

Prof. Dr. Sadık YAZAR

Klasik Türk Edebiyatında Nesir

3

7

S

Dr. Öğr. Üyesi Güler DOĞAN AVERBEK

TDE 532

Metin İncelemeleri: Mesnevi

3

7

S

Prof. Dr. İsmail GÜLEÇ

TDE 518

Klasik Farsça II

3

7

S

Dr. Öğr. Üyesi Turgay ŞAFAK

TDE 522

Edebî Tenkit- Yöntem ve Uygulamalar    

3

7

S

Prof. Dr. Muharrem DAYANÇ

TDE 520

Yeni Türk Edebiyatı Metin Çözümlemeleri

3

7

S

Doç. Dr. Turgay ANAR

TDE 524

Yeni Türk Edebiyatında Postmodern Eğilimler

3

7

S

Prof. Dr. Secaattin TURAL

Edebiyat Kuramları

3

7

S

Doç. Dr. Ahmet KOÇAK

TDE 528

Yeni Türk Edebiyatında Nesir

3

7

S

Prof. Dr. Ahmet Cüneyt ISSI

Kabul Koşulları

  1. Dört yıllık fakülte mezunu olmak: Programa başvuracak öğrencilerde Türk Dii ve Edebiyatı bölümü mezunu olma şartı aranmamaktadır. Ancak farklı bölüm mezunu olan öğrenciler Bilimsel Hazırlık kapsamında gerekli  görülen dersleri  almalıdırlar.
  2. İngilizce yeterliliği:  YDS: 50
  3. ALES: 65 (SÖZ / EA)

Mezuniyet Koşulları

Öğrencinin mezun olabilmesi için ağırlıklı genel not ortalamasının en az 2,50 olması; toplamda en az 120 AKTS’ye ulaşacak şekilde derslerini, seminer dersi ve tez çalışmasını başarıyla tamamlamış olması gerekir.

İstihdam Olanakları (Yüksek Lisans)

Programı başarıyla tamamlayan öğrenci Türk Dili ve Edebiyatı bilimi alanında veya bu alandan öğrenci kabul eden diğer bilim dallarında doktora programına başvurabilir.

Türk Dili ve Edebiyatı programını bitirenler “Türkolog” unvanını alırlar. Arşivlerde, kütüphanelerde, Kültür Bakanlığında, TRT’de görev alabilir; yükseköğretim kurumlarında “okutman” olarak çalışabilirler. Gerekli eğitim programını tamamlayarak öğretmenlik sertifikası alanlar orta dereceli okullarda “öğretmen” olabilirler. İlgi ve kabiliyetleri doğrultusunda gazete, dergi ve yayınevlerinde “redaktörlük”, “editörlük” gibi çeşitli görevler üstlenebilir, reklamcılık başta olmak üzere bünyesinde “yaratıcı yazarlık” alanı bulunan bütün sektörlerde çalışabilirler. Mezunların çoğu eğitici görev yapmakta olup, dileyenlerin bir kısmı yukarıda zikredilen farklı sahalarda da iş bulma olanağına sahiptir. Ayrıca yüksek lisans ve doktora eğitimini tamamlayanlar üniversitelerin ilgili bölümlerinde öğretim üyesi olarak akademik çalışmalarına devam edebilirler.

İletişim:

Dr. Öğr. Üyesi Betül ÖZBAY 
Arş. Gör. Dr. Süreyya PEKŞEN (Dahili 2627)